Gosti ne mogu videti slike, molimo Vas da se registrujete ili ulogujete


Istorijski film „The Eagle“ je postavio pitanje neobjašnjenog nestanka slavne Devete rimske legije u planinama Škotske. Film postavlja teoriju kako je 5000 najboljih rimskih vojnika nestalo u maglama Kaledonije prilikom pohoda na sever kako bi suzbili nemire. Ali koliko ima istine u tome?

Stvaranje legende započelo je 1954. godine bestselerom „The Eagle of the Ninth“, Rosemary Sutcliff, prema kojem je film i snimljen. Sutcliff kao glavnog lika radnje uvodi mladog centuriona Marcusa Aquillu koji progonjen uspomenom na oca nestalog s Devetom legijom, odlučuje da krene na sever preko Hadrijanovog zida kako bi otkrio šta se zaista dogodilo.

Međutim, istoričari imaju sasvim drugačije viđenje. Oni smatraju da knjiga i film nemaju veze s istinom, pa teoretiziraju da Deveta legija uopšte nije nestala u Britaniji, već je prebačena iz Engleske na Srednji istok, gde je konačno oko 160. godine pobeđena od persijske vojske.

Ipak, ne postoje nikakvi dokazi da je legija ikad napustila Britaniju. Sve se svodi na puko nagađanje, a pokušaj opravdavanja teorije istoričari nalaze u tri keramičke pločice s brojem Devete legije pronađene u Holandiji. Medutim, ni taj dokaz nije zadovoljavajući jer su pločice datirane u 80. godinu, kada je spomenuta legija zaista boravila na Rajni boreći se protiv germanskih plemena.

Zadnji provereni dokaz o postojanju elitne legije dolazi iz Yorka, gde joj natpis datiran u 108. godini daje zasluge za obnovu tvrđave. Negde u razdoblju izmedju 108. godine i sredine 2. veka, kada je sastavljen popis svih legija, Deveta legija prestala je da postoji.

Početak 2. veka bio je nepovoljan za Britaniju. Rimski pisac Fronto zapisao je da je u vreme vladavine cara Hadrijana (117. - 138. godine) veliki broj rimskih vojnika poginuo u borbama sa Britima. Ipak, tačan opseg gubitaka ostao je nepoznanica.

Delo „Carska istorija“ nepoznatog autora, napisano u 3. veku, nadodaje da u trenutku kada je Hadrijan postao car, "Brite je bilo nemoguce držati pod rimskom kontrolom".

Britanski problem postao je od velike važnosti za Carstvo. To dokazuje i nadgrobni spomenik pronađen kod Ferentinuma u Italiji, od koga saznajemo da je Carstvo poslalo u Britaniju pojačanje od preko 3000 ljudi. Čak je i car Hadrijan lično posetio Britaniju 122. godine kako bi pokušao "da ispravi mnoge greške", i sa sobom doveo i novu, Šestu rimsku legiju.

Činjenica da su se stacionirali u tvrđavi York sugeriše da su se "veliki gubici" koje je naveo Fronto dogodili upravo Devetoj legiji. Deveta legija uvek je bila najsevernije smeštena i time najizloženija napadima Brita, naročito prilikom njihovih ustanaka koji su u 2. veku konačno i doneli kraj slavne legije. Gubitak elitne jedinice bio je tako težak da je car Hadrijan shvatio da je jedini način očuvanja stabilnosti na britanskom ostrvu - gradnja zida.

Tzv. Hadrijanov zid podignut je kako bi rimsku teritoriju štitio od napada, ali i onemogućio pobunjenicima unutar rimske teritorije pomoć sa severa. Zid je takođe doveo do različitog razvoja kultura sa obe njegove strane.

Tako je nastanak stalne granice na britanskom tlu, koja je bila osnovica za razvoj nezavisnog kraljevstva Engleske i Škotske, poslednja zasluga Devete legije .